O αρχαιολογικός χώρος του «Ρωμαϊκού Βαλανείου» της Ραφήνας βρίσκεται στην είσοδο της σημερινής πόλης, βόρεια του Μεγάλου Ρέματος και, κοντά στη διασταύρωσή της λεωφόρου Αλ. Φλέμινγκ με την οδό Δημοκρατίας. Στον χώρο, μερικώς ανεσκαμμένο κατά τη δεκαετία του 1970 από την Αρχαιολογική Υπηρεσία, λαμβάνει χώρα συστηματική ανασκαφή που πραγματοποιεί από το 2013 το Τμήμα Ιστορίας και Αρχαιολογίας του ΕΚΠΑ, υπό τη διεύθυνση του αν. καθ. Κλασικής Αρχαιολογίας Στ. Κατάκη, σε συνεργασία με την Εφορεία Αρχαιοτήτων Ανατολικής Αττικής του ΥΠΠΟΑ, με υπεύθυνο τον Δρ. Β. Νικολόπουλο (εικ. 1).
Συγκεκριμένα, το κεντρικό τμήμα του χώρου καταλαμβάνει ένα λουτρικό οικοδόμημα, αρκετά εκτεταμένο κατά τον 2ο αι. μ.Χ., που περιορίστηκε σταδιακά το 3ο και τον 4ο-6ο αι. μ.Χ. (εικ. 2), και παρουσιάζει δείγματα πλούσιας κατασκευής (χώρο με ψηφιδωτό δάπεδο και άλλους με ορθομαρμάρωση). Το βαλανείο πλαισιώνεται από βοηθητικό, θολωτό διάδρομο, δεξαμενές και χώρους με πλακόστρωτα δάπεδα, ίσως αποθηκευτικούς. Βορειότερα εντοπίζονται 2 κεραμικοί κλίβανοι. Ανατολικότερα βρίσκεται ένα ελαιουργείο με τη μοναδική ενεπίγραφη λεκάνη σύνθλιψης του ελαιοκάρπου που χρονολογείται αμέσως μετά το 212 μ.Χ. (εικ. 3) Τμήματα τοίχων διακρίνονται σε παλαιότερες διερευνητικές τομές στον χώρο, ενώ αρχιτεκτονικά μέλη παλαιότερων κτηρίων βρίσκονται ενσωματωμένα στις υστερορωμαϊκές κατασκευές. Όλο το βορειοανατολικό τμήμα του οικοπέδου καταλαμβάνει ένα μεγάλο επίμηκες, ορθογώνιο οικοδόμημα με αψίδα στη δυτική του πλευρά. Αν και μικρό τμήμα του συμβατικά λεγόμενου «Βορειοανατολικού Κτηρίου», έχει ανασκαφεί, θεωρούμε πιθανό ότι αποτελούσε ένα μεγάλο αποθηκευτικό χώρο, «Horreum», της Ύστερης Αρχαιότητας.
Η νέα εικόνα του χώρου είναι αυτή ενός αγροτικού, βιοτεχνικού και εργαστηριακού κέντρο που άκμασε κατά τα ρωμαϊκά και υστερο-ρωμαϊκά χρόνια μέχρι τον 6ο αι. μ.Χ. Η συνέχιση της ανασκαφής θα αποκρυσταλλώσει την ταυτότητα του συγκροτήματος και θα φωτίσει την περίοδο αυτή για τον αρχαίο δήμο Αραφήνος, αλλά και γενικότερα για την οικονομία της Αττικής την περίοδο αυτή.